Ayşenur Ezgi Eygi’nin ardından: Batı Şeria’da gerçekler ve yalanlar

İsrailli yerleşimci çetelere karşı Filistin topraklarını savunmak için işgal altındaki Batı Şeria’ya giden Türk-Amerikan aktivist Ayşenur Ezgi Eygi, İsrail askerlerinin açtığı ateşle geçen yıl 6 Eylül’de hayatını kaybetti.

Nablus’ta Filistin toprakları üzerindeki İsrail yerleşimlerinin genişletilmesi projesine karşı çıkanlarla birlikte protestolara katılan Eygi, eylem sırasında İsrailli keskin nişancı tarafından başından vurulmuştu.
Üzerinden bir yıl geçmesine rağmen bir kişi bile Ayşenur’un öldürülmesinden sorumlu tutulmadı.

İsrail Savunma Kuvvetleri (IDF) olaydan birkaç gün sonra yaptığı soruşturmada, Eygi’nin “kasıtsız bir şekilde İsrail güçlerinin ateşi ile vurulmuş olma ihtimalinin yüksek” olduğu sonucuna vardı. IDF, ateşin Eygi’ye değil, taş attığı öne sürülen diğer kişilere yönelik olduğunu iddia etti. Ancak Amerikan Washington Post gazetesinin yaptığı incelemede, Eygi’nin protestocular ile askerler arasında çatışmaların başlamasından yarım saat sonra vurulduğu ve askerlerin Eygi’ye yalnızca 200 metre uzakta durduğu ortaya çıktı. Yani Ayşenur protestoların sıcaklığı geçmişken, yakın mesafeden vurulmuştu.

ABD SORUŞTURMADI, İSRAİL’E MİLYAR DOLARLAR AKITTI

Öte yandan ABD’li yetkililer, cinayeti “sebepsiz” ve “haksız” olarak tanımladı ancak kendi soruşturmalarını başlatmadı. Dönemin ABD Başkanı Joe Biden ve mevcut başkan Donald Trump, Eygi’nin ailesinin ABD öncülüğünde bir soruşturma başlatılması talebini görmezden geldi. Bununla birlikte Washington yönetimi, İsrail’e milyar dolarlık askeri yardımlara devam etti.

Türkiye’nin yaptığı soruşturmada ise Ayşenur’un kasten hedef alındığı tespit edildi ve kanıtlar Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi ile Uluslararası Adalet Divanı ve Uluslararası Ceza Mahkemesi’ne sunuldu.

El Cezire’ye konuşan Eygi’nin kız kardeşi Özden Bennett, “Adalet ve hesap verebilirlik arayışında uzun soluklu bir yolculuğa çıktık ve bu süreçte bir anlam bulmaya kararlıyız. Doğru olan bu ve o bunu hak ediyor. İsrail’in aldığı her can bunu hak ediyor” dedi.

BİTMEYEN KRİZ: İSRAİL YERLEŞİMLERİNİN AMACI NE?

Yerleşim karşıtı Peace Now’a göre işgal altındaki Batı Şeria ve Doğu Kudüs’te şu anda 160 yerleşim birinde 700 bin kadar İsrailli yerleşimci yaşıyor.

İsrail’in aşırı sağcı Maliye Bakanı Bezalel Smotrich, mevcut yerleşimlere ek olarak Filistin topraklarında 3 bin yasa dışı ev daha inşa etmek istediklerini söyledi. Bunun, “Filistin devleti fikrini gömeceğini” öne sürdü. Smotrich, geçtiğimiz hafta yaptığı açıklamada, Filistin devletinin kurulmasını önlemek için Batı Şeria’nın yüzde 82’sini ilhak etmeyi planladıklarını dile getirdi.

E1 PROJESİ NEDİR?

İsrail, 20 Ağustos’ta, E1 olarak adlandırılan büyük yerleşim projesini onayladı. Bu proje, işgal altındaki Batı Şeria’yı iki parçaya bölmeyi, kuzeydeki Ramallah ve Nablus kentlerini güneydeki Beytüllahim ve Hebrondan koparmayı hedefliyor. Ayrıca olası Filistin devletinin başkenti olması planlanan Doğu Kudüs’ü de izole etmeyi amaçlıyor.

Uluslarası Adalet Divanı, İsrail’in Filistin topraklarındaki yerleşmlerin yasa dışı olduğuna hükmetti ve bu işgale bir an önce son vermesi gerektiğini bildirdi. Birleşmiş Milletler’e göre de İsrail’in Batı Şeria’daki yerleşimleri uluslarası hukuka aykırı.

AYŞENUR EZGİ EYGİ KİMDİR?

Ayşenur Ezgi Eygi, İsrail ordusu tarafından öldürüldüğünde 26 yaşındaydı. Babası Aydın’ın Didim ilçesinde yaşıyordu. Ayşenur, ABD’nin Seattle şehrinde büyüdü.

Onu tanıyan herkes eğlenceli ve empati sahibi bir insan olduğunu düşünüyordu. Daha genç yaşlarından itibaren, yaşadığı ABD’de ve ülke dışında aktivizme başladı.

Ayşenur’un öldürüldüğü bölge, işgal altındaki Batı Şeria’da, uzun süreli yerleşimci karşıtı eylemlere sahne olmuştu. Ayşenur, protestolara katılmak için Seattle’dan Batı Şeria’ya gitmişti. Protestoya, Filistinli köylüleri desteklemek ve İsrail’in eylemlere müdahalesini belgemek için Uluslararası Dayanışma Hareketi çatısı altında katıldı.

Ayşenur’un eşi Hamid Ali de El Cezire’ye verdiği demeçte, ondan geriye kalan boşluğu anlattı, “Ayşenur’suz hayat çok acı” dedi. Ali, Ayşenur’un değerleri ve inançlarıyla yaşayan bir insan olduğunu söyleyerek “Hissettiklerini söylemek zorundaydı” diye ekledi.

Ayşenur Ezgi Eygi, 14 Eylül 2024’te Didim’de toprağa verildi.