RAM krizi fiyatları yükseltiyor: Bilgisayar alırken hangi belleği tercih etmeli?

Yapay zeka veri merkezlerinin RAM bellek çiplerine yönelik yoğun talebi, bellek fiyatlarını hızla yukarı çekiyor. Samsung yöneticileri, yarı iletken tedarikinde sorunlar yaşanacağını ve bunun herkesi etkileyeceğini açıkça dile getiriyor.

Bellek fiyatlarındaki artış, özellikle bilgisayar toplayan kullanıcıları ve dizüstü bilgisayar alıcılarını doğrudan etkileyecek. Sektörde 8 GB RAM’li dizüstü bilgisayarların yeniden “standart” hale gelebileceği, yeni bilgisayar sistemlerinin toplam maliyetinin belirgin şekilde artabileceği ve bellek yükseltmelerinin lüks haline gelebileceği konuşuluyor.

Peki görüntü kalitesinin, oyun teknolojilerinin ve yapay zekalı işlerin giderek yükseldiği günümüzde bilgisayar alacak kişiler, ne kadarlık bir RAM kapasitesi aramalı? 8 GB RAM’li bilgisayarlar, günümüzün gerekliliklerini kaldırabilir mi? İşte bilinenler:

16 GB STANDART OLMUŞTU: RAM NE İŞE YARAR?

Teknoloji sitesi ZDNET’e göre ise 2026 itibarıyla tablo giderek netleşiyor: 16 GB RAM, masaüstü ve dizüstü bilgisayarlar için yeni standart haline gelmişti. Hatta daha yoğun kullanım senaryolarında bunun da yeterli olmayabileceği belirtiliyor.

Uzmanlar, bir bilgisayarın performansını belirleyen üç temel unsuru “performans üçlüsü” olarak tanımlıyor: işlemci, depolama alanı ve RAM. İşlemci bilgisayarın beyni, depolama alanı dosyaların saklandığı yer, RAM ise sistemin kısa süreli hafızası.

RAM, işletim sistemi ve uygulamaların anlık olarak ihtiyaç duyduğu verileri tuttuğu için, bilgisayarın hızını ve aynı anda kaç işi sorunsuz yapabildiğini doğrudan belirliyor. Bilgisayar, sık kullanılan verileri SSD yerine geçici olarak RAM’de tutarak çok daha hızlı erişim sağlıyor. Bu nedenle RAM miktarı arttıkça, genel performans da yükseliyor.

ZDNET’e göre Windows tabanlı bilgisayarlarda 16 GB RAM artık fiili minimum seviye. Daha düşük bellekle temel işler -e-posta yazmak, internette gezinmek, video izlemek- yapılabiliyor. Ancak günümüzde çoğu kullanıcı aynı anda onlarca tarayıcı sekmesi açıyor, arka planda birçok uygulama çalıştırıyor ve hatta üretken yapay zeka araçlarını kullanıyor. Tüm bunlar ciddi bellek ihtiyacı doğuruyor.

Microsoft, Windows 11 için teknik olarak minimum 4 GB RAM’in yeterli olduğunu söylüyor. Ancak bazı uzmanlar, akıcı ve geleceğe dönük bir deneyim için 16 GB’ın taban seviye olarak kabul edilmesi gerektiğini vurguluyor.

MAC’LERDE TABLO FARKLI

Apple tarafında ise durum biraz daha esnek. macOS’un donanımla çok daha sıkı entegre çalışması sayesinde 8 GB RAM’li MacBook’lar, Windows’lu muadillerine kıyasla günlük kullanımda daha iyi performans gösterebiliyor.

Öte yandan, Apple’ın yeni MacBook Air M4 modeliyle birlikte 16 GB’ı başlangıç seviyesi yapması ise bu alandaki beklentilerin yükseldiğini gösteriyor.

Daha güçlü MacBook Pro ve MacBook Pro Max modelleri ise 24 GB, 36 GB ve üzeri RAM seçenekleriyle, piyasadaki en güçlü ve en pahalı dizüstü bilgisayarlar arasında.

CHROMEBOOK: AZ RAM, DÜŞÜK FİYAT

Son yıllarda popülerliği artan Chromebook’lar ise hafif işletim sistemi ChromeOS sayesinde daha düşük RAM’le sorunsuz çalışabiliyor.

Uzmanlara göre 8 GB RAM, hatta bazı senaryolarda daha azı bile bu cihazlar için yeterli. Tarayıcı tabanlı çalışma ve Google uygulamalarını kullananlar için iyi bir performans ve uygun fiyat sunuluyor. Ancak bunun karşılığında Windows ekosistemindeki pek çok uygulamaya erişim mümkün olmuyor.

DDR5 NEDİR, NEDEN ÖNEMLİ?

Bilgisayar alışverişinde sıkça görülen DDR ifadesi de son derece önemli. Bu ifade “double data rate” yani çift veri aktarım hızı anlamına geliyor. Bu teknoloji, RAM ile işlemci arasındaki veri akışını hızlandırıyor. Güncel ve en hızlı standart ise DDR5.

Mobil cihazlar için geliştirilen LPDDR5X, DDR5’in daha az enerji tüketen bir versiyonu. Uzmanlara göre DDR5, tıpkı 16 GB RAM gibi, artık yeni norm haline gelmiş durumda.

DDR6 ve LPDDR6 duyurulmuş olsa da, yakın zamanda yaygın biçimde tüketici cihazlarında görülmesi beklenmiyor.

FAZLASI HER ZAMAN İYİ Mİ?

16 GB RAM çoğu kullanıcı için yeterli olsa da oyuncular, video ve fotoğraf düzenleyen profesyoneller ya da sanal makinelerle çalışanlar için 32 GB RAM daha mantıklı bir tercih olabilir. Bu seviyenin üzeri ise genellikle özel ihtiyaçlar gerektiriyor.

8K video düzenleme veya aynı anda çok ağır uygulamalar çalıştırma gibi senaryolarda 48 GB ya da 64 GB RAM gerekli olabilir.

Uzmanlar, “ne kadar çok RAM, o kadar iyi performans” ifadesinin genel olarak doğru olduğunu kabul ediyor. Ancak ihtiyaçtan fazla RAM almanın da kötü bir yatırım olabileceği uyarısı yapılıyor. Kullanılmayan bellek, boş duran odaları olan büyük bir eve benzetiliyor.

8 GB RAM’lİ BİR BİLGİSAYAR NE YAPABİLİR?

Öte yandan bellek fiyatlarındaki artışın 8 GB RAM’li dizüstü bilgisayarların yeniden “standart” hale gelebileceği düşüncesini doğurdu.

8 GB RAM, günümüz standartlarında alt sınırda konumlanmış olsa da “işlevsiz” olarak görülemez. 8 GB RAM’e sahip bir bilgisayar, kullanıcının temel kullanıcı ihtiyaçlarını karşılamaya devam edebilir.

İnternet gezintisi, e-posta yazışmaları, sosyal medya kullanımı, çevrimiçi haber takibi ve video izleme gibi gündelik işler bu bellek miktarıyla rahatlıkla yapılabiliyor. Word, Excel ve PowerPoint gibi ofis yazılımlarıyla temel belge düzenleme ve tablo hazırlama işlemleri de ciddi bir sorun yaşanmadan yürütülebiliyor.

Ancak tarayıcıda aynı anda çok sayıda sekme açıldığında ve arka planda birden fazla uygulama çalıştığında sistem RAM’i hızla dolduruyor ve performans düşüşleri hissedilmeye başlıyor.

Bu tür senaryolarda 8 GB RAM yetersiz kalabilir ve işletim sistemi, belleği telafi etmek için SSD üzerinde sanal bellek kullanmaya başlar. Bu durum bilgisayarın çalışmaya devam etmesini sağlasa da uygulamalar arasında geçişler yavaşlayabilir ve genel kullanıcı deneyimi hissedilir biçimde düşebilir.

Oyun performansı açısından bakıldığında ise 8 GB RAM 2026’da artık minimum seviyede kalıyor. Eski nesil ya da düşük sistem gereksinimli oyunlar çalıştırılabilse de modern AAA oyunlarda bellek ihtiyacı belirgin şekilde yüksek. Arka planda çalışan uygulamalarla birlikte RAM sınırına hızla ulaşıldığında takılmalar, kare hızı düşüşleri ve zaman zaman çökme yaşanabiliyor. Bu nedenle 8 GB RAM, oyuncular için ideal bir seçenek olmaktan çıktı.

Üretkenlik ve profesyonel kullanım alanlarında ise 8 GB RAM ciddi kısıtlamalar getiriyor. Fotoğraf ve video düzenleme yazılımları, yazılım geliştirme ortamları, sanal makineler ve ağır veri işleme uygulamaları bu bellek miktarını çok hızlı tüketiyor. Bu tür işlerle uğraşan kullanıcılar için 16 GB RAM artık tavsiye edilen asgari seviye olarak görülüyor.