Uzmanlardan kritik iklim uyarısı

Norveç’teki CICERO Uluslararası İklim Araştırmaları Merkezi’nden iklim bilimci Gunnar Myhre, bu bulguların “iklim değişikliğiyle mücadelede kötü haber” olduğunu belirtiyor.

İKLİM NE KADAR HASSAS?

Bilim insanları onlarca yıldır sera gazlarının atmosferde birikmesinin gezegeni ısıttığını biliyor. Ancak bu ısınmanın tam olarak ne kadar olacağı hala belirsiz. Asıl bilinmeyen, iklimin bu kirliliğe karşı ne kadar duyarlı olduğu.

Bu belirsizliğin en büyük kaynağı ise bulutların nasıl tepki verdiği. Bulut sistemlerindeki değişimler, atmosferdeki ısınmayı artırarak bir kısır döngü oluşturabiliyor.

Hükümetlerarası İklim Değişikliği Paneli (IPCC), atmosferdeki karbondioksit miktarının sanayi öncesi seviyelere göre iki katına çıkmasının 2 derece ile 5 derece arasında bir ısınmaya neden olacağını öngörüyor. Orta seviye tahmin ise 3 derececivarında.

UYDULAR KİMİ MODELLERİ ÇÜRÜTÜYOR

Myhre ve ekibi, farklı iklim modellerinin tahminlerini uydulardan elde edilen Dünya’nın enerji dengesizliği verileriyle karşılaştırdı. Bu veri, iklim sistemimizde biriken fazla ısıyı ölçüyor ve gezegenin iklim hassasiyetine dair ipuçları veriyor.

Sonuçlar çarpıcı: Düşük hassasiyetli modeller (yani gezegenin ısınmaya daha dirençli olduğunu varsayanlar) uydu verileriyle uyuşmuyor. Yüksek hassasiyetli modeller (gezegenin daha kırılgan olduğunu öngörenler) ise uydularla daha uyumlu sonuçlar veriyor.

Myhre, “İyimser modellerin gerçekleşme ihtimali düşük görünüyor” diyor.

Araştırma, CO₂ oranının iki katına çıkmasıyla 2.9 derecenin altında bir ısınma öngören modellerin güvenilirliğini sorgulatıyor. Gerçek sıcaklık artışının bu eşiğin üzerinde olma ihtimali daha yüksek.

Ayrıca 2023’ten bu yana hem karada hem denizlerde kaydedilen rekor sıcaklıklar da atmosferdeki iklim geri besleme mekanizmalarının güçlü çalıştığını gösteriyor.

İklimin sanılandan daha hassas olması, mevcut emisyonlarla ısınmanın daha hızlı ilerleyeceği anlamına geliyor. Bu da Paris Anlaşması hedeflerini tutturabilmek için küresel karbon emisyonlarının daha hızlı ve derin bir şekilde azaltılması gerektiğini ortaya koyuyor.

“SİYASİ EYLEM ACİL”

Almanya’daki Leipzig Üniversitesi’nden iklim uzmanı Johannes Quaas, bu bulguların iklim modelleri arasında daralan bir belirsizlik aralığı sunduğunu belirterek, “Bu araştırma, siyasi eylemin aciliyetini bir kez daha vurguluyor” dedi.

Reading Üniversitesi’nden Richard Allen ise uyduların 2001’de veri toplamaya başlaması nedeniyle doğal iklim değişkenliklerinin tamamen dışlanamayacağını not etti; ancak çalışmanın “titiz” ve düşük ısınma tahminlerinin gerçekçi olmadığını gösteren güçlü bir kanıt sunduğunu ifade etti.