ABD, İran’a mesaj göndermiş: “Hamaney’i hedef alıp rejimi değiştirme peşinde değiliz”

İsrail ve İran arasında 12 gün boyunca devam eden savaşın ardından sağlanan ateşkes sürerken, İran’dan ABD ile müzakerelerin akıbeti konusunda açıklama geldi. İngiltere’nin BBC kanalına röportaj veren İran Dışişleri Bakan Yardımcısı Majid Takht-Ravanchi, ABD’nin İran ile diplomatik görüşmelerin devam etmesini istemesi halinde İran’a başka saldırı düzenlememesi gerektiğini söyledi.

ABD, İsrail’in ABD-İran nükleer müzakereleri devam ederken İran’a başlattığı saldırılara katılarak İran’ın nükleer tesislerini vurmuş, bu durum hem iki ülke arasındaki gerilimi tırmandırmış hem de müzakerelerin akıbeti konusunda belirsizlik yaratmıştı.

“BU, ORMAN KANUNU”

İran Dışişleri Bakan Yardımcısı, ABD’deki Donald Trump yönetiminin kendilerine arabulucular aracılığıyla müzakerelere dönmek istediklerini ilettiğini ama “çok önemli bir soru” konusundaki “yaklaşımlarını çok açık bir şekilde ifade etmediklerini” söyledi. Takht-Ravanchi’ye göre, bu soru, ABD’nin görüşmeler devam ederken başka saldırı düzenleyip düzenlemeyeceği sorusuydu.

İran Dışişleri Bakan Yardımcısı, İran’ın barışçıl amaçlarla uranyum zengineştirebilmekte “ısrarcı” olacağını da vurguladı, İran’ın gizlice nükleer bomba edinmeye doğru gittiği iddialarını yalanladı. İran’ın araştırma programı için “nükleer materyale erişmesine izin verilmediğini” belirten Bakan Yardımcısı, kendilerinin de bu sebeple “kendilerine güvenmek durumunda olduklarını” kaydetti.

Takht-Ravanchi, konuya ilişkin şöyle konuştu: “Bunun seviyesi, kapasitesi konuşulabilir ancak zenginleştirme yapamazsınız, sıfır zenginleştirme yapmalısınız demek, bunu kabul etmezseniz de sizi bombalarız demek orman kanunu anlamına geliyor.”

“NEDEN BÖYLE BİR TEKLİFİ KABUL EDELİM Kİ?”

İran’ın ateşkesin ardından işbirliğini askıya alma kararı verdiği Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı’nın (UAEA) Başkanı Rafael Grossi, İran’ın aylar içinde yeniden uranyum zenginleştirmeye başlayacak kapasitesi olduğunu savunmuştu. İran Dışişleri Bakan Yardımcısı, durumun bu olup olmayacağını bilmediğini söyledi.

ABD Başkanı Trump İran ile görüşmelerin bu hafta olabileceğine işaret etse de İranlı diplomat, ABD ile görüşmelere olası geri dönüş için belirlenmiş bir tarih olmadığını ve gündemde ne olacağını bilmediğini belirtti. Takht-Ravanchi, “Şu anda şu soruya bir yanıt arıyoruz: Diyalogda bulunurken bir kez daha saldırgan bir eylemle karşı karşıya kalacak mıyız?” diye konuştu.

Bakan Yardımcısı, ABD’nin “bu çok önemli soru ve böyle bir diyalog için gerekli olan güveni inşa etmek için kendilerine ne teklif edeceği konusunda çok açık olması gerektiğini” sözlerine ekledi.

İran’ın herhangi bir anlaşmanın parçası olarak, olasılıkla yaptırımların kaldırılması ve ülkeye yatırım karşılığında nükleer programını “yeniden düşünüp düşünemeyeceği” de sorulan Takht-Ravanchi, “Neden böyle bir teklifi kabul edelim ki?” diye sordu.

İranlı diplomat, uranyumun yüzde 60 oranında zenginleştirilmesi de dahil olmak üzere ülkesinin programının barışçıl amaçlar güttüğünü sözlerine ekledi.

“ABD’Yİ ELEŞTİRECEK YÜREKLERİ YOKSA SUSSUNLAR”

Avrupalı ve Batılı liderlerin İran’a karşı güven eksikliği yaşadığı yorumuna karşılık Bakan Yardımcısı, bazı Avrupalı liderlerin “saçma” bir şekilde ABD ve İsrail’in saldırılarını onayladığını söyledi.

İran’ın nükleer programını eleştirenlerin “İran’ın gördüğü muameleyi” ve ABD ile İsrail’i eleştirmesi gerektiğini savunan Takht-Ravanchi, “Eğer Amerika’yı eleştirecek yürekleri yoksa sessiz kalmalı, saldırganlığı meşrulaştırmaya çalışmamalılar” diye konuştu.

İran Dışişleri Bakan Yardımcısı, arabulucular aracılığıyla ABD’den mesajlar aldıklarını, söz konusu mesajlarda ABD’nin İran’ın dini lideri Ali Hamaney’i hedef alarak İran’da rejim değişikliğine kalkışmak istemediğinin ifade edildiğini söyledi.

İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, saldırılar sürerken İranlılara çağrı yaparak “özgürlük için ayağa kalkmalarını” söylemiş, Hamaney’i “devirebileceklerine” işaret etmişti. Trump ise ateşkesin ardından benzer bir isteği dile getirmedi. İranlı diplomat da bunun olmayacağını ve bu fikrin “beyhude bir çaba” olduğunu söyledi.

Takht-Ravanchi, “Bazı İranlılar hükümetin bazı eylemlerini eleştirebilir ama söz konusu yabancı bir saldırganlık olduğunda ona karşı koymak içi birleşirler” diye konuştu.

İsrail ile olan ateşkesin sürüp sürmeyeceğinin “pek net olmadığını” belirten Bakan Yardımcısı, kendilerine yönelik askeri bir saldırı olmadığı sürece İran’ın ateşkesi sürdüreceğini belirtti.

İran’ın Körfez’deki Arap müttefiklerinin “gerekli diyalog ortamının hazırlanması için ellerinden gelenin en iyisini yaptıklarını belirten İranlı yetkili, “Savaş istemiyoruz. Diyalog ve diplomaside bulunmak istiyoruz ama yeniden şaşırmamak için hazırlıklı ve temkinli olmalıyız” diye konuştu.