Çin’den “dijital yuan” hamlesi

Çin Merkez Bankası, on yıldır üzerinde çalıştığı dijital para birimi projesinde stratejik bir değişikliğe giderek ticari bankaların dijital yuan bakiyelerine faiz ödemeye başlayacağını duyurdu.

AFP’nin aktardığına göre bankanın yayın organı Financial News için makale kaleme alan Merkez Bankası Başkan Yardımcısı Lu Ley, 1 Ocak 2026 tarihinde yürürlüğe girecek “yeni nesil” düzenlemeyle birlikte dijital yuan’ın (e-CNY) statüsünün değişeceğini bildirdi.

Lu Ley, yeni dönemde dijital yuan’ın sadece bir “dijital nakit” aracı olmaktan çıkıp “dijital mevduat para birimi” olarak işlev göreceğini belirtti.

Eylem planı kapsamında bankalar, doğrulanmış dijital yuan cüzdanlarına mevcut mevduat fiyatlandırma anlaşmaları doğrultusunda faiz ödemesi yapacak.

Ayrıca dijital yuan bakiyeleri, Çin’in mevduat sigortası sistemi kapsamında geleneksel banka mevduatlarıyla aynı düzeyde koruma altına alınacak.

Yeni politika, bankalara dijital yuan bakiyelerini genel varlık-yükümlülük operasyonlarının bir parçası olarak yönetme konusunda daha fazla esneklik tanıyor.

Banka dışı ödeme kuruluşları içinse dijital yuan rezerv fonları, mevcut müşteri rezerv zorunluluklarından farksız görülerek yüzde 100 karşılık oranına tabi tutulacak.

Lu, bu adımların “ölçüm çerçevesi, yönetim sistemi, işletim mekanizması ve ekosistemi” kapsayan bütüncül bir yapının parçası olduğunu vurguladı.

WECHAT VE ALIPAY HEGEMONYASINA KARŞI YENİ HAMLE

Pekin yönetiminin bu hamlesi, ülkede nakitsiz işlemleri domine eden WeChat Pay ve Alipay gibi yerleşik mobil ödeme platformlarıyla rekabet etme çabası olarak değerlendiriliyor.

Hükümetin 2019’da başlayan resmi pilot uygulamalardan bu yana çeşitli teşvikler sunmasına rağmen, dijital yuan’ın benimsenme oranı beklenen seviyenin altında kaldı.

Tüketicilerin mobil ödemeleri zaten yaygın olarak kullanması, merkez bankasının dijital para birimine geçiş ihtiyacını sınırlıyordu. Faiz getirisi sunulması, bu denklemi değiştirmeyi hedefliyor.

Bunun yanı sıra Çin Merkez Bankası, dijital yuan’ın sınır ötesi kullanımını genişletmek için de çalışmalarını hızlandırdı.

South China Morning Post gazetesinin haberine göre banka, Singapur ile planlanan pilot uygulamanın yanı sıra Tayland, Hong Kong, Birleşik Arap Emirlikleri ve Suudi Arabistan gibi pazarlarda da ödeme sistemlerini entegre etmeyi amaçlıyor.

Bu kapsamda eylül ayında Şanghay’da bir uluslararası operasyon merkezi faaliyete geçirildi.

Lu Ley’in paylaştığı verilere göre, Kasım 2025 sonu itibarıyla Çin’de kümülatif değeri 16,7 trilyon yuan’ı (yaklaşık 2,38 trilyon dolar) bulan 3,48 milyar adet dijital yuan işlemi gerçekleştirildi.

Çinli yetkililer blok zinciri teknolojisini açıkça benimsemelerine rağmen, anakara Çin’de kripto para ticareti ve madenciliği konusundaki yasakları sürdürüyor.