Güney Kore’nin yemek siparişi devine 220 milyon dolarlık ceza. ABD ile ilişkileri bozabilir

Güney Kore’nin rekabet kurumu Kore Adil Ticaret Komisyonu (FTC), yemek siparişi pazarındaki hakim konumlarını kötüye kullanarak rekabeti engelledikleri gerekçesiyle e-ticaret devi Coupang ile rakip platform Baemin’in işletmecisi Woowa Brothers şirketine toplam 631,9 milyar won para cezası kesti.

Komisyonun aldığı karara göre, Coupang firmasına 300,9 milyar won (yaklaşık 220,59 milyon dolar) tutarında geçici para cezası verildi.

Pazar payı bakımından sektörün diğer büyük aktörü konumundaki Baemin platformunu bünyesinde barındıran Woowa Brothers şirketine ise benzer gerekçelerle 331,1 milyar won tutarında yaptırım uygulandı.

RESTORANLARA ALTI AYRI KOŞUL DAYATILDI

Güney Kore rekabet kurumunun incelemesine göre, çevrim içi yemek siparişi pazarının yüzde 90’ından fazlasını kontrol eden iki şirket, üye restoranlara ticari teamüllere aykırı koşullar dayattı.

Coupang platformunun, Temmuz 2023 ile bu yılın ocak ayı arasındaki dönemde restoranlardan menü fiyatları, asgari sipariş tutarları, indirimler ve teslimat ücretleri dahil altı ayrı başlıkta rakip platformlardaki en avantajlı koşulları kendi sisteminde de eşleştirmesini talep ettiği aktarıldı.

Bu kurallara uymayan restoranların, ücretli üyelik sahibi müşterilere yönelik indirim ve ücretsiz teslimat gibi tanıtım ayrıcalıklarından mahrum bırakılarak cezalandırıldığı kaydedildi.

Komisyon, Coupang’ın getirdiği şartları karşılayan restoranların oranının Temmuz 2023’te yaklaşık yüzde 13 seviyesindeyken, Ekim 2025 itibarıyla neredeyse yüzde 94’e yükseldiğini tespit etti.

Benzer şekilde Woowa Brothers şirketinin de Mayıs 2024 ile Ekim 2025 tarihleri arasında restoranlara asgari sipariş tutarları başta olmak üzere haksız ticari şartlar getirdiği bildirildi.

Rekabet kurumu, iki platformun pazardaki hakimiyetlerini kötüye kullanarak restoranların ve rakiplerin ticari faaliyetlerini kısıtladığını duyurdu.

Uygulamanın komisyon oranları ile menü fiyatlarını artırdığı, pazara yeni aktörlerin girişine engel oluşturduğu ve doğrudan tüketici refahına zarar verdiği açıklandı.

Nihai ceza tutarlarının, kurumun gerekçeli yazılı kararını yayımlamasından önce netleşeceği ancak buna dair herhangi bir takvim belirlenmediği ifade edildi.

Coupang, kararın ardından yayımladığı açıklamada yaptırımı aşırı bulduğunu ve benzer bir gerekçeyle başka bir yemek teslimat uygulamasına 2020 yılında verilen cezanın 600 katından fazla olduğunu savundu.

Komisyonun ceza hesaplamasına söz konusu uygulamayla ilgisi bulunmayan gelirleri de dahil ettiğini ileri süren şirket, savunma hakkının zedelendiğini belirterek karara karşı yasal yollara başvuracağını bildirdi.

AFP ajansının haberine göre Coupang, açıklamasında, “Bu meselenin özü, müşterilere daha iyi hizmet sunma çabalarımızın hukuka aykırı kabul edilmiş olmasıdır” ifadelerine yer verdi.

Rakiplerden birinin yüzde 80’den fazla pazar payına sahip olduğu 2019 yılında pazara girdiklerini hatırlatan Coupang, bu adımın müşteri odaklı rekabeti tetiklediğini vurguladı.

Şirket açıklamasını şöyle tamamladı: “Coupang Eats nihai kararı dikkatle inceleyecek ve yasal süreçler vasıtasıyla tutumunu eksiksiz bir şekilde ortaya koyacaktır.”

Woowa Brothers şirketi ise rekabet kurumuna faaliyetlerinin yasalara aykırı olmadığını anlattıklarını, argümanlarının bütünüyle kabul görmemesinden üzüntü duyduklarını ve kararı ayrıntılı biçimde gözden geçireceklerini açıkladı.

ABD borsasında işlem gören Coupang hakkında verilen ceza, şirket ile Güney Kore makamları arasında daha önce yaşanan gerginliklerin üzerine geldi.

Güney Koreli yetkililer, 2025 yılında 33 milyondan fazla müşteriyi etkileyen veri sızıntısı gerekçesiyle şirkete haziran ayında 624,68 milyar wonluk rekor bir para cezası kesmişti.

Şirket hükümetin bu konudaki bulgularına karşı çıkarak konuyu mahkemeye taşırken, bazı ABD’li Cumhuriyetçi milletvekilleri Seul yönetimini bir Amerikan şirketine karşı ayrımcılık uygulamakla itham etmişti.

Güney Koreli yetkililer ayrımcılık suçlamalarını reddederken, nisanda yaklaşık 100 Güney Koreli milletvekili ABD’li siyasetçilerden gelen baskıyı kınamıştı.

Coupang’ın Washington’da geniş çaplı bir lobi faaliyeti yürüttüğü ve her iki partiden siyasetçilere bağış yaptığı biliniyor.

ABD Federal Seçim Komisyonu kayıtlarına göre şirketin siyasi eylem komitesi COUPAC, 2025 yılı başından bu yılın eylül ayına kadar Kongre adaylarına ve siyasi komitelere yaklaşık 379 bin dolar katkı sağladı.

Kayıtlar, COUPAC komitesinin Cumhuriyetçileri desteklemeyi sürdürmesine rağmen, Demokratların ara seçimlerdeki güçlü performansı öncesinde bu partiyle olan bağlarını güçlendirmeye daha fazla ağırlık verdiğini ortaya koydu.