Brezilya cep telefonu gasplarının önünü alamıyor. Konu seçmenin gündeminde

Brezilya’da sokak soygunlarının bankacılık uygulamalarını ve kişisel verileri hedef alan organize bir suç sektörüne dönüşmesi, pazar günü yapılacak devlet başkanlığı ilk tur seçimleri öncesinde kamu güvenliğini ülkenin başlıca gündemi haline getirdi.

Brezilya Kamu Güvenliği Forumunun (FBSP) yayımladığı araştırma, son 12 ayda yaklaşık 14 milyon kişinin cep telefonu hırsızlığı ya da gasp mağduru olduğunu ortaya koyuyor.

AFP ajansının aktardığı ve polis kayıtlarına dayanan 2025 yılı raporunda ise resmi makamlara bildirilen soygun ve hırsızlık vakası sayısı yaklaşık 830 bin olarak kayıtlara geçti.

FBSP, cep telefonlarının kentlerdeki şiddet dalgasına yönelik büyüyen paniği simgelediğini kaydetti.

FBSP Örgütlü Suç Masası Koordinatörü Leonardo Silva, suç örgütlerinin önceliğinin telefonun maddi değerinden cihazın içindeki verilere kaydığını vurguladı.

Sao Paulo Organize Suçlarla Mücadele Özel Eylem Grubu (GAECO) Savcısı Luiz Fernando Bugiga, bu ay Sao Paulo’da yürütülen geniş çaplı polis operasyonunun organize yapıyı deşifre ettiğini açıkladı.

Bugiga, şebekenin dört uzmanlaşmış hücre halinde çalıştığını kaydetti. İlk grubun çaldığı cihazları doğrudan banka transferleri ve veri hırsızlığından sorumlu ikinci hücreye devrettiği belirlendi.

Üçüncü grubun cihazları piyasaya yeniden sokabilmek için teknik müdahalelerle “yasallaştırdığı”, son grubun ise telefon ve parça satışını üstlendiği bildirildi.

Savcı Bugiga, “Cep telefonu hırsızlığı kurban için çok yönlü kayıp, suçlu için çok yönlü kazanç kapısı yaratıyor” dedi.

Rio de Janeiro’da motosikletli soyguncuların silah zoruyla şifrelerini aldığı 29 yaşındaki yazılım geliştiricisi Eduardo Metzker, AFP’ye yaptığı açıklamada, banka hesaplarından kredi dahil yaklaşık 80 bin Brezilya reali (15 bin dolar) çekildiğini belirtti.

Kentte benzer biçimde takside seyahat ederken telefonu gasbedilen 36 yaşındaki diş hekimi Caroline Lo Bianco’nun da dijital banka hesabından 700 dolara yakın para aktarıldı.

Soyguncuların Lo Bianco adına elektronik alışverişi yaptığı ve yemek siparişi verdiği saptandı.

FBSP verilerine göre soygun korkusu, Brezilya nüfusunun yaklaşık yüzde 30’unu (yaklaşık 65 milyon kişi) sokakta “hırsız telefonu” olarak adlandırılan ucuz ikinci bir cihaz taşımaya yöneltti.

Birçok yurttaş bankacılık uygulamalarının yer aldığı asıl telefonlarını evde bırakıyor.

İpanema’da kapıcı olarak çalışan 42 yaşındaki Joel da Silva, silahlı soygunun ardından dört taksitle telefon alabilmek için bir ay boyunca telefonsuz kaldığını ve çalıştığı binanın önünde yedi ayda dört soyguna tanık olduğunu aktardı.

Anketler güvenliğin seçmenin en büyük kaygısı olduğunu gösterirken, solcu Devlet Başkanı Luiz Inácio Lula da Silva hedeflerinin “sıfır telefon hırsızlığı” olduğunu duyurdu.

Sağcı rakibi Flávio Bolsonaro ise cep telefonu suçlarına verilen hapis cezalarını dört katına çıkarma vaadinde bulunuyor. Mağdurlardan Metzker ise siyasetçilerin bu vaatlerine inancının kalmadığını söylüyor.