Sonsuz kaydırma davası. Meta genç davacıyla mahkemede anlaştı

Sosyal medya devi Meta, Instagram ve Facebook platformlarını kasıtlı olarak bağımlılık yapacak şekilde tasarlayarak genç yaşta ruh sağlığı sorunlarına ve yeme bozukluğuna yol açtığı iddiasıyla dava açan K.D.B. isimli genç kızla jüri seçimi aşamasında uzlaşmaya vardı.

Los Angeles Eyalet Mahkemesinde görülmesi planlanan ve binlerce emsal dosya arasından pilot dava olarak seçilen yargılamada, Meta’nın uzlaşma kararı çarşamba günü başlayan jüri seçimlerinin hemen ardından geldi.

Şirketin diğer davacı genç S.J. ile de duruşmalar başlamadan birkaç gün önce anlaşması nedeniyle, mahkemedeki yargılamanın Snapchat’in ana şirketi Snap Inc aleyhine tek başına devam etmesi öngörülüyor.

Reuters ajansının haberine göre K.D.B.’nin avukatı Emily Jeffcott, varılan anlaşmaya ilişkin yaptığı açıklamada, “Sosyal medya uygulamalarında çocukların güvenliğini artırma ve teknoloji şirketlerinden hesap sorma kararlılığımızı sürdürüyoruz; müvekkilimiz adına bu meseleyi adil bir çözüme ulaştırmaktan memnuniyet duyuyoruz.” ifadelerini kullandı.

Uzlaşma, düşürme ve dava süreçlerinin bu tür iddiaların test edildiği yargı yolunun doğal bir parçası olduğunu savunan bir Meta sözcüsü ise “Mahkemede kendimizi savunmaya devam edeceğiz ve geçmişteki sicilimizin arkasındayız.” değerlendirmesini yaparak şirketin 10 yılı aşkın süredir güvenlik araçları geliştirdiğine işaret etti.

Aralarında Meta, Snap, TikTok ve Alphabet bünyesindeki YouTube’un da yer aldığı teknoloji devlerinin platformlarını zorlantılı kullanımı teşvik edecek şekilde kurduğunu öne süren gençlerin açtığı süreç, Los Angeles’taki ikinci pilot yargılama niteliğini taşıyor.

Davacılardan Illinois eyaletinde yaşayan 16 yaşındaki S.J. ile Mississippi’den 18 yaşındaki K.D.B., daha önce dosyadaki diğer şirketler olan TikTok ve YouTube ile de uzlaşma sağlamıştı.

Her iki davacı, YouTube’u henüz 3 yaşında, diğer platformları ise yaklaşık 9 yaşında kullanmaya başladıklarını ve otomatik video oynatma ile sonsuz kaydırma gibi özellikler yüzünden zorlantılı kullanım alışkanlıkları edindiklerini ileri sürüyor.

Platformların gençleri bağımlı kılacak şekilde kurgulandığı iddialarını tümüyle reddeden teknoloji şirketleri, uygulamaların gençlerin kendilerini güvenle ifade edebileceği alanlara dönüşmesi amacıyla gerekli önlemleri aldıklarını savunuyor.

Şirketler gerek federal gerek eyalet mahkemelerinde bireyler, okul bölgeleri, belediyeler ve diğer kamu kurumlarınca açılan binlerce benzer davayla mücadele ediyor.

Davacı kurumlar ve şahıslar, teknoloji firmalarının çocukları platformlarına bilerek bağımlı hale getirmeye çalıştığını, bu durumun da anksiyete, depresyon ve intihar vakalarıyla derinleşen bir gençlik ruh sağlığı krizine yol açtığını iddia ediyor.

Los Angeles’ta pilot dosyalardan ilki olarak mart ayında sonuçlanan davada jüri, Meta ve YouTube’un ihmalkar davrandığına hükmederek genç bir kadına 6 milyon dolar tazminat ödenmesine karar vermişti.

Yargılama için pilot olarak seçilen sonraki iki genç davacı teknoloji şirketleriyle ya uzlaşma yoluna gitti ya da iddialarını geri çekti.

Mahkeme sürecine taşınmak üzere belirlenen ilk okul bölgesi de listelenen tüm teknoloji şirketleriyle anlaşarak yargılamayı sonlandırdı.

Şirket, ağustos ayında da eyalet başsavcılarının gençlere verilen zararlar nedeniyle açtığı davaları çözmek amacıyla neredeyse tüm ABD eyaletleri ve bağlı bölgeleriyle toplam büyüklüğü 18 milyar dolara varan kapsamlı bir uzlaşmaya vardı.

Meta bu mutabakat uyarınca Instagram ve Facebook’un genç kullanıcılara yönelik işleyişinde değişikliğe gitmeyi taahhüt etti.

Öte yandan New Mexico eyaletindeki bir yargıç, jürinin Facebook kullanıcılarını veri gizliliği ve nefret söylemiyle mücadele konularında yanılttığına hükmetmesinin ardından bu ayın başlarında Meta’ya 25 milyar dolarlık ceza kesti.

Meta yönetimi, söz konusu 25 milyar dolarlık ceza kararını istinaf mahkemesine taşıyacağını duyurdu.