Bir fotoğrafta 10 milyon galaksi

Vera C. Rubin Gözlemevi’ndeki dünyanın en büyük dijital kamerası tarafından çekilen bu yüksek çözünürlüklü fotoğraflar, bugüne dek incelenmemiş milyonlarca galaksiyi gözler önüne seriyor.

Canlı yayında tanıtılan fotoğrafların yalnızca biri, Virgo Kümesi çevresindeki yaklaşık 10 milyon galaksiyi içeriyor. Proje Bilimcisi Zeljko Ivezic’e göre, bu kareler Rubin’in yalnızca “ilk gecesinden” elde edildi. Öyle ki daha önce paylaşılan etkileyici spiral galaksi fotoğrafı, bu dev görüntünün yalnızca yüzde 2’lik bir bölümünü oluşturuyor.

Toplamda 3200 megapiksel çözünürlüğe sahip olan bu görüntü, insan gözüyle tam olarak algılanabilmesi için 400 adet ultra yüksek çözünürlüklü TV ekranında sergilenmeli, bu da neredeyse bir basketbol sahasını kaplayacak kadar büyük bir alan anlamına geliyor.

Tüm ilk görüntüler, Rubin Gözlemevi’nin internet sitesinden arayabilir, yakınlaştırabilir ve detaylı şekilde incelenebilir.

VERİLERDE YENİ BİR DÖNEM

Rubin Gözlemevi, yalnızca ilk yılında, dünyadaki tüm optik gözlemevlerinden daha fazla veri toplayacak. Bu veriler, evrenin gizemli yapı taşları olan karanlık madde ve karanlık enerji, ayrıca henüz keşfedilmemiş asteroitlerin yerleri gibi pek çok konuda çığır açacak keşiflerin önünü açabilir.

Beyaz Saray Bilim ve Teknoloji Politikası Ofisi Direktörü Michael Kratsios, “Bu gözlemevinin üreteceği çarpıcı görüntüler ve muazzam veri miktarı, dünya çapında olağanüstü bilimsel çalışmaları destekleyecek” açıklamasında bulundu.

10 YILDA 40 MİLYAR GÖKSEL CİSİM

Rubin, tam kapasiteyle çalıştığında her 30 saniyede bir gece gökyüzünü fotoğraflayarak gecede yaklaşık 20 terabayt veri toplayacak. Gözlemevinin 10 yıllık görev süresinde yaklaşık 40 milyar gök cismi gözlemlenecek ve trilyonlarca ölçüm yapılacak.

Ulusal Bilim Vakfı Genel Sekreteri Brian Stone, “Bugünden itibaren, karanlık maddeyi, karanlık enerjiyi ve gezegen savunmasını anlama kapasitemiz daha da hızla büyüyecek” ifadelerini kullandı.

Yıl sonuna kadar tam faaliyete geçecek olan Rubin Gözlemevi, her gece yaklaşık bin fotoğraf çekerek, güney gökyüzünü her 3-4 günde bir tarayacak. Bu kareler, evrenin olağanüstü detaylarla dolu bir zaman atlamalı filmi hâline getirilecek.

Bu görüntüler sayesinde asteroitler, kuyruklu yıldızlar, süpernovalar, yıldızlar ve galaksilerin hareketleri izlenebilecek. Bilim insanları, bu sinematik veriyle bugüne dek gözlemlenememiş kozmik olayların da keşfedilebileceğini belirtiyor.

Örneğin, gözlemevinin yalnızca ilk birkaç gecesinde, daha önce bilinmeyen 2 binden fazla yeni asteroit tespit edildi. Görev sonunda bu sayının 5 milyona ulaşması bekleniyor; bu, son 200 yılda keşfedilen tüm asteroitlerin yaklaşık beş katı.

ABD Enerji Bakanlığı Sekreteri Chris Wright ise, yeni dönemi “Film başladı, kamera çalışıyor ve evren önümüzde açılmak üzere” sözleriyle özetledi.