Tarihi eseri yapay zeka sayesinde kurtardılar

İtalya’da kolluk kuvvetleri, çalıntı sanat eserlerinin izini sürmek ve yasa dışı ticaretini engellemek amacıyla özel olarak geliştirilen yapay zeka yazılımlarından yararlanıyor.

İtalyan Jandarması Kültürel Mirası Koruma Komutanlığı ekipleri, Parma kentinde düzenlenen yıllık antika fuarında şüpheli gördükleri eserlerin fotoğraflarını çekerek güvenlik birimlerinin veri tabanına aktardı.

Sistem, yüklenen fotoğraflar arasından su yeşili ve kırmızı giysili, elinde parşömen tutan genç bir kadın figürünün işlendiği 17. yüzyıla ait yağlıboya tablo için uyarı verdi.

BBC’nin haberine göre uzman ekiplerin incelemesi sonucu tablonun, 11 Ağustos 2004 gecesi Napoli yakınlarındaki Sulmona beldesinde yer alan Virgo Potens Kilisesinden çalınan Azize Agnese tablosu olduğu belirlendi.

Eseri çalan kaçakçıların, tablonun kimliğini gizlemek amacıyla boyama yöntemiyle tahrifat yaptığı ortaya çıktı.

Orijinal eserde azizenin kucağında yer alan beyaz kuzu parşömene dönüştürülürken, azizelik simgesi olan hale ile elindeki palmiye dalı da tamamen silinerek eser sıradan bir pagan kadını tablosu haline getirildi.

İtalyan polisinin kullandığı Swoads adlı yapay zeka algoritması, üzerindeki sonradan yapılan boyamalara ve biçim değişikliklerine rağmen tablonun renk katmanlarını ve fırça darbesi izlerini 20 yıl önceki arşiv kayıtlarıyla eşleştirmeyi başardı.

Kültürel Mirası Koruma Biriminden Yarbay Salvatore Rapicavoli, Kasım 2023 tarihinden bu yana kullanılan yazılım sayesinde aralarında 300’ü aşkın büyük tablo ve heykel ile 165 binden fazla sikke, madalya ve el yazmasının yer aldığı toplam 203 milyon euro değerinde tarihi eserin ele geçirildiğini bildirdi.

Teknolojinin uluslararası alanda yaygınlaştığına işaret eden uzmanlar, benzer yazılımların Türkiye’de de kullanıldığını ve bu sayede İngiltere’ye kaçırılan 15. yüzyıla ait çinilerin başarıyla geri getirildiğini hatırlatıyor.

İtalya’daki zamanaşımı mevzuatı nedeniyle 20 yıllık hırsızlık vakasında adli kovuşturma yapılamayacağı, eseri elinde tutan antika satıcısının da durumdan habersiz olduğu kaydedildi.

Yapay zeka desteğiyle geri alınan tarihi tablo, Napoli’deki Virgo Potens Kilisesine teslim edildi.