New York Belediye Başkanı Zohran Mamdani, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun eylül ayında Birleşmiş Milletler Genel Kurulu için kente yapacağı ziyaret sırasında tutuklanıp tutuklanamayacağını belediyenin hukuk birimiyle görüştüğünü açıkladı.
New York Belediye Başkanı Demokrat Zohran Mamdani, dün yayımlanan söyleşisinde, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun sonbaharda Birleşmiş Milletler (BM) Genel Kurulu zirvesi için kente yapması beklenen ziyaret sırasında tutuklanması yönünde adım atıp atımayacağını değerlendirdiğini belirtti.
Mamdani’nin bu çıkışı, Netanyahu cephesinden sert bir yanıt aldı.
The New York Times gazetesinin “The Interview” podcast yayınında Lulu Garcia-Navarro’ya konuşan sol eğilimli Belediye Başkanı Mamdani, “Başbakan Netanyahu’nun yerinin Lahey olduğunu düşünüyorum. Kendisi, Uluslararası Ceza Mahkemesi (UCM) tarafından suçlanmış bir savaş suçlusudur. Birçok insanın da sırf son yıllarda gerçekleştirdiği eylemlerin yol açtığı sonuçlar nedeniyle bu görüşü paylaştığını göreceksiniz” dedi.
İsrail’i daha önce “apartheid rejimi” olarak nitelendiren ve İsrail ordusunun Gazze’deki eylemlerini “soykırım” olarak tanımlayan Mamdani, geçen yıl yürüttüğü belediye başkanlığı kampanyası sırasında da kentin polis departmanına (NYPD) İsrail liderini tutuklama talimatı vereceğini söylemişti.
Mamdani, yabancı bir liderin gözaltına alınması için New York Polisine talimat verme yetkisine sahip olup olmadığından emin olmadığını kabul etmekle birlikte, konuyu şu anda kentin hukuk ekibiyle müzakere ettiğini açıkladı.
Belediye Başkanı, sunucu Garcia-Navarro’nun bu sözlerle tam olarak neyi kastettiğini sorması üzerine, “Bu konu hukuk departmanımızla yürüttüğümüz aktif bir değerlendirme sürecidir” yanıtını verdi.
Mamdani, sözlerini şöyle sürdürdü:
“Burada Binyamin Netanyahu hakkındaki kişisel bir değerlendirmeden bahsetmiyoruz. Uluslararası Ceza Mahkemesi’nden ve bu başbakan hakkında tutuklama emri çıkardıkları gerçeğinden bahsediyoruz. Bu suçlamanın taşıdığı ağırlığı konuşmanın önemli olduğunu düşünüyorum. Ayrıca New York Belediye Başkanı olarak New York kentinin yasalarına uyacağım. New York kentinde yasaların bana izin verdiği her ne varsa onu yapacağız.”
Dünya liderlerini bir araya getiren BM Genel Kurulu yıllık oturumu, eylül ayında New York’taki BM Genel Merkezi’nde gerçekleştirilecek. Netanyahu geçmiş yıllarda bu etkinliğe sıklıkla katılmıştı.
Mamdani geçmişte de Uluslararası Ceza Mahkemesi tarafından aranan liderlere yönelik tutuklama kararlarını uygulamak için NYPD’yi görevlendirme sözü vermişti.
Belediye başkanının bu kapsamda hedef gösterdiği isimler arasında Netanyahu ve Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin yer alıyordu.
Lahey merkezli UCM, 2024 yılında, Hamas’ın 7 Ekim 2023’te gerçekleştirdiği saldırının ardından İsrail’in Gazze’de başlattığı saldırılara ilişkin olarak Netanyahu’nun savaş suçları ve insanlığa karşı suçlardan sorumlu olduğuna inanmak için makul gerekçeler bulunduğunu bildirmişti.
Mahkeme, Netanyahu hakkında “savaş yöntemi olarak aç bırakma” ve “diğer insanlık dışı eylemler” de dahil olmak üzere iddia edilen suçlar nedeniyle tutuklama emri çıkarmıştı.
İsrail’in Birleşmiş Milletler Daimi Temsilcisi Danny Danon, Mamdani’nin açıklamalarına ivedilikle tepki gösterdi.
Danon, X sosyal medya platformunda yaptığı paylaşımda, “Belediye başkanı olarak kendi sorumluluklarına odaklanmak ve kentinde yükselen antisemitizm dalgasıyla mücadele etmek yerine, İsrail Devleti’ne saldırarak düşmanlığı körüklemeyi ve manşetlere çıkmayı tercih etmiştir” yazdı.
Danon, paylaşımını şu şekilde sürdürdü:
“Bu durum hiçbir şeyi değiştirmeyecektir. İsrail Başbakanı Netanyahu New York’a gelecek, BM Genel Kurulu’na gururla hitap edecek ve İsrail’in gerçeğini ve vatandaşlarını savunmaya yönelik sarsılmaz hakkını dünyaya anlatmak için insanlığın karşısına çıkacaktır. Ve eğer burada birisi tutuklanacaksa, o da New York Belediye Başkanı Zohran Mamdani’dir.”
Netanyahu ise daha önce New York’ta katıldığı bir radyo programında Mamdani’yi Hamas’ı desteklemekle suçlayarak hakkındaki tehditleri önemsemediğini belirtmişti. Mamdani ise bu suçlamayı reddetmişti.
İsrail Başbakanı, WABC radyosuna yaptığı açıklamada, “Mamdani terör aktörlerinin yanında yer alıyor. Bence sorun şu ki, Yahudilerden ve İsrail’den nefret edenlerin en nihayetinde Amerika’dan da nefret ettiğini kabul etmiyor ve bunu umursamıyor. Gizliden gizleye Amerika’dan nefret ettiğini düşünüyorum” ifadelerini kullanmıştı.