İspanya ve Portekiz orman yangınlarıyla boğuşuyor

İspanya’nın turistik cazibe merkezlerinden Costa Brava yakınlarında yüzlerce itfaiyeci hızla yayılan orman yangınını kontrol altına almak için mücadele veriyor.

Aynı saatlerde, komşu Portekiz’in kuzey bölgelerinde devam eden yangınlar nedeniyle Lizbon yönetimi uluslararası yardım mekanizmalarını harekete geçirdi.

Katalonya’nın kuzeydoğusundaki La Bisbal d’Emporda belediyesi yakınlarında cuma sabahı başlayan yangın, yaz tatilcilerinin uğrak noktası olan kıyı şeridine yaklaşık 20 kilometre mesafede yer alıyor.

Şiddetli rüzgarların etkisiyle büyüyen alevler üzerine Katalan bölgesel yetkilileri, aralarında popüler Platja d’Aro plaj beldesinin de bulunduğu 10 belediyede yaşayan sakinlere evlerinde kalmaları yönünde çağrı yaptı.

Bölgesel acil durum servisleri, bir tatil kampındaki yaklaşık 70 çocuk dahil olmak üzere toplamda 150 civarında kişinin güvenli alanlara tahliye edildiğini bildirdi.

Katalan itfaiye ekiplerinin paylaştığı görüntülerde, helikopterlerin engebeli ve ormanlık araziden yükselen yoğun gri ve turuncu duman bulutlarının ortasına su bıraktığı görüldü.

Yakındaki plajda güneşli havanın tadını çıkaran tatilciler ise alçaktan uçan yangın söndürme uçakları ve ufku kaplayan duman tabakasıyla karşı karşıya kaldı.

Katalan İtfaiye Teşkilatı Şefi David Borrell, “Duman sütunu oldukça eğik duruyor, sürekli yön değiştirecek çok şiddetli bir pirokümülüs oluştu” ifadelerini kullandı.

Müdahale kapsamında hava araçları da dahil olmak üzere 200’den fazla itfaiyecinin görevlendirildiği açıklandı.

Katalonya Özerk Yönetimi İçişleri Bakanı Nuria Parlon, alevlerin şu ana kadar 1280 hektarlık alanı küle çevirdiğini ve İspanyol ordusuna bağlı Aski Acil Durum Birimi’nden (UME) 200’den fazla askerin bölgeye sevk edildiğini açıkladı.

Parlon, askeri unsurların temel görevleri arasında, yüksek bir ihtimal olarak değerlendirilen eş zamanlı yeni olayların meydana gelmesi durumunda müdahale kapasitesini garanti altına almanın yer aldığını sözlerine ekledi.

İspanya Başbakanı Pedro Sanchez, sosyal medya platformu X üzerinden yaptığı açıklamada endişeli olduğunu ifade ederek, yurttaşları önümüzdeki günlerde beklenen yüksek sıcaklıklar karşısında azami dikkat göstermeye çağırdı.

Katalan polisi ise yol kenarında spiral taşlama makinesi kullandığı esnada yangına sebebiyet verdiğinden şüphelenilen bir kişinin gözaltına alındığını duyurdu.

Bilim insanları, İspanya’nın iklim değişikliğinin ön cephesinde yer aldığını ve bu küresel krizin, orman yangınlarını besleyen aşırı sıcakların şiddetini, sıklığını ve süresini artırdığını kaydediyor.

Geçen yıl ülkede yaklaşık 400 bin hektarlık alanın yanmasıyla, Avrupa Orman Yangını Enformasyon Sistemi (EFFIS) verilerine göre ülke tarihindeki en yüksek yıllık tahribat seviyelerinden birine ulaşılmıştı.

Komşu ülke Portekiz’de de sıcak hava dalgasının etkisiyle durum hassasiyetini koruyor.

Başbakan Luis Montenegro, cuma günü yaptığı açıklamada, orman yangınlarının mevcut sıcak dalgası sırasında daha da kötüleşmesi ihtimaline karşı Avrupa Birliği (AB), İspanya ve Fas’tan ek yangın söndürme uçaklarını hazır bulundurmalarını talep ettiklerini bildirdi.

Montenegro düzenlediği basın toplantısında, bu sıra dışı adımın ulusal kaynakların tükenmiş olmasından değil, önümüzdeki günlerde yaşanacak istisnai koşullardan ve tüm ülke topraklarının çok yüksek bir yangın riskiyle karşı karşıya kalmasından kaynaklandığını vurguladı.

Başbakan Montenegro “Kendi kapasitemiz tükendiği için değil, mevcut koşullarda tüm ülke topraklarımızın çok yüksek bir risk altında bulunmasından dolayı bu adımı attık” açıklamasında bulundu.

Montenegro ayrıca “Mevcut kaynaklarımızı halihazırda konuşlandırıldıkları diğer bölgelerden çekmektense, AB müttefiklerimizden ve en yakın komşularımızdan destek almanın daha doğru olduğuna inanıyoruz” diyerek AB Sivil Koruma Mekanizması ile İspanya ve Fas ile yapılan ikili anlaşmaların neden etkinleştirildiğini açıkladı.

Ülkenin kuzeyindeki Vouzela belediyesinde çarşamba gecesinden bu yana devam eden orman yangınında en az dokuz kişi yaralandı, iki kişinin durumunun ise ağır olduğu bildirildi.

Ulusal Sivil Koruma Kurumu sözcüsü, AFP’ye yaptığı açıklamada, yaralananlar arasında hafif yaralı üç itfaiyeci ile vücudunda yanıklar oluşan ve durumu ciddi olan bir sivilin yer aldığını aktardı.

Sivil Koruma Komutanı Mario Silvestre’nin verdiği bilgilere göre, Viseu bölgesindeki Vouzela’da başlayan yangın şu ana kadar yaklaşık 10 bin hektarlık alanı tahrip etti.

Yangınla mücadele kapsamında cuma günü yaklaşık 1000 itfaiyeci, 300 araç ve sekiz hava aracı görev yaptı. Bölgedeki daha küçük ölçekli diğer dört yangın odağına ise en az yüzer itfaiyeciyle müdahale ediliyor.

Sıcaklığın bazı bölgelerde 44 dereceye kadar yükselebileceği aşırı sıcak ve kuru hava dalgası nedeniyle Portekiz Meteoroloji Enstitüsü (IPMA), ülkenin ana karasındaki 18 bölgeden 12’sinde kırmızı alarm verdi.

En yüksek uyarı seviyesinin cumartesi ve pazar günleri de yaklaşık 10 bölgede sürdürüleceği bildirildi.

Yetkililer, Portekiz genelinde pazartesi gecesine kadar olağanüstü hal ilan ederek belirli ormanlık alanlara erişimi kısıtladı, makineli ormancılık faaliyetlerini askıya aldı ve çiftçilerin kontrollü anız yakmasını yasakladı.

Cuma günü itibarıyla Portekiz genelinde aktif olan altı farklı orman yangınıyla mücadelede 2 bin 800’den fazla itfaiyeci, 864 araç ve 32 hava aracı görev alırken, en büyük yangının Viseu’nun merkezinde etkili olduğu açıklandı.

Her yaz büyük orman yangınlarıyla sarsılan Portekiz’de, 2017 yılında yüzden fazla kişinin hayatını kaybetmesine yol açan ölümcül yangınların izleri ve hafızalardaki etkisi tazeliğini koruyor.

Bölgede ayrıca, ocak ayında büyük yıkıma yol açan Kristin Fırtınası’nın ardından orman koruma çalışmaları ve ölü ağaçların temizlenmesi gibi önleyici tedbirler de sürdürülüyor.